چرا مساجد اهل سنت یک مناره و مساجد تشیع دو مناره دارد؟

بنا بر روايات منقول از پيامبر اسلام(ص) ساختن مسجد فضيلت زيادي دارد.[1] و در كيفيت ساخت آن دستوراتي از طرف شارع مقدس وارد شده كه به چند مورد از آنها اشاره مي‎شود:
1. مستحب است مسجد بدون سقف ساخته شده و بلندي ديوارهاي آن متوسط باشد.[2]2. بنا بر مذهب شيعه و سني نقش و نگار مسجد و ديوارهاي آن ممنوع مي‎باشد.[3]
3. مستحب است در مسير ورودي مسجد وضوخانه ساخته شود و از رفت و آمد بچه‎ها و ديوانه‎ها در مسجد جلوگيري به عمل آيد و معاملات خريد و فروش در آن انجام نگيرد.[4]
4. امر چهارم در خصوص مناره مسجد است. و مناره بنا بر آنچه كه در صحاح اللغه آمده است به محلي كه در آن اذان گفته مي‎شود و نيز به محل گذاشتن چراغ جهت استفاده از نور آن، معني شده است.[5] در روايات شيعه كه فقهاء به آنها اعتماد كرده‎اند، در چگونگي ساخت مناره گفته شده كه ساختن مناره وسط مسجد كراهت دارد و سزاوار است كه هم سطح با ديوار مسجد باشد و نيز بلندتر بودن آن از ديوار مسجد مكروه مي‎باشد.[6] در روايتي نقل شده كه امام علي(ع) هنگاميكه در مسير خود مناره‎اي بلند را ديد دستور فرمودند تا آن را خراب كنند و فرمود مناره‎ها را از ديوار مسجد بلندتر نسازيد.[7]

در نزد اهل سنت نيز بلند بودن مناره‎هاي مسجد مخالف سنت و روش سلف شمرده شده و مي‎گويند نبايد مناره‎ها آن قدر بلند باشد كه بر خانه‎هاي مردم اشراف داشته باشد.[8]
اما تعداد مناره كه يكي باشد يا دو تا و يا بيشتر در روايات و كتاب‎هاي فقهي شيعه و سني اشاره‎اي به آن نشده است. لكن چون فلسفه وجودي مناره براي اذان گفتن مي‎باشد، طبيعتاً در هر مسجدي وجود يك مناره جوابگوي اين نياز مي‎باشد. اما اينكه مسلمانان اعم از شيعه و سني براي مسجد يك مناره يا دو مناره مي‎سازند، از احكام فقهي آنان نشأت نگرفته، بلكه همانگونه كه در ساخت مسجد و شكل و شمايل آن سليقه‎هاي هنري و معماري را به كار مي‎برند در مناره‎هاي آن نيز اين سليقه و ذوق‎هاي هنري اعمال شده است. مساجدي كه داراي دو مناره مي‎باشد. فقط زيبايي و نمود هنري و حفظ تقارن ساختمان مسجد در آن ملاحظه شده و هيچ مبناي شرعي و فقهي ندارد. بلكه ممكن است برخي از مساجد شيعه يك مناره داشته باشد و بالعكس مسجد اهل سنت داراي بيش از يك مناره باشد چنانچه در برخي از مساجد هندوستان و ساير كشورها اين امر كاملاً مشهود است. علاوه بر اين خيلي از مساجد اصلاً منازه ندارد.
قرآن: مساجد خدا را تنها کسي آباد مي کند که به خدا و روز جزا ايمان داشته و نماز بپا دارد و زکات دهد و جز از خدا نترسد ، اميد است چنين گروهي از هدايت يافتگان باشد. (توبه آيه 18)